مجموعة مؤلفين

180

پنج سفرنامه يا سفر به اقليم عشق ( فارسى )

ساروق ، ملك حاجى ميرزا على اكبرخان « 1 » و ورثه مرحوم ميرزا بزرگ ، پسر آن مرحوم ، آقا ميرزاعلى ، قائم مقام است . ده معتبر و منزلگاه خوبى است ، امّا منازل عتيقه و خانات مندرسه دارد . قنات « 2 » آب شربى دارد . زيارتگاه اين آبادى قبور هفتاد و دو نفر از اولاد و احفاد حضرت سجاد و حضرت باقر الى حضرت موسى [ الكاظم ] - عليهم السلام است . گويند كه سى و دو نفر از ايشان ، رجال بودند كه به شر خصام گرفتارشده ، شربت شهادت نوشيده‌اند و چهل نفر از دوشيزگان شبستان ولايت بوده‌اند « 3 » كه در اين قطعه خاك ، مستور گرديده‌اند . - رحمة اللة عليهم اجمعين - دراين عرض راه ، زمين ، همه باتلاقى و گل و آب است ، بيچاره پيادگان و كجاوه كشان كه ناچار بايد دل به گل زده ، طى راه نمايند . فريضه عصرين را در مسجد ، قرب منزل كه رو به قنات است خوانده ، به منزل آمدم . هوا امروز ، بر خلاف ايام گذشته ، صاف و آرام است . كارخانه قالى بافى ديده شد يك جفت قالى ممتاز در برابر يكديگر قرار داده بودند . در دارى كه مىگفتند از كارخانه به شصت تومان بيرون مىآيد . افسوس كه اهالى اين محل صغيراً وكبيراً طالب سرقت و جالب اموال مردم‌اند . بعد از وقوف از اين مسئله ، گفتم : همانا اين ديه را نام سارق بوده ، واوى الحاق نموده ، ساروق ناميده‌اند . ازشب سه شنبه نه ساعت گذشته بار كردند .

--> ( 1 ) . آقا على اكبر فراهانى ، مشهور به جناب ميرزا ) 1236 يا 1242 ق 1274 ق ) يكى از برجسته‌ترين نوازندگان دربارو استاد نواختن تار بود . خاندان وى به خاندان هنر معروف است به اين دليل كه بنيان‌گذارى و تكوين رديف هفت دستگاه موسيقى ايرانى را منسوب به آنان مىدانند . ( 2 ) . اصل : قنوة . ( 3 ) . امامزادگان هفتاد دو تن از احفاد نوادگان امام زين العابدين ( ع ) و امام محمد باقر ( ع ) و موسى كاظم ( ع ) هستند . كه به صورت دسته جمعى از كربلا به مقصد توس جهت زيارت على بن موسى الرضا ( ع ) عازم بودند و در اين محل به شهادت رسيده‌اند بزرگ اين امامزادگان ، على صالح بن عبدالله اعرج بن حسين اصغر بن امام زين العابدين ( ع ) وپسرش عبدالله الثانى بن على صالح است . در بقعه شرقى محوطه بزرگ 72 تن كه با داشتن دو گنبد . 10 پله در طرفين پايه‌هاى دو گنبد از ديگر بقعه‌ها متمايز است بقعه چهل اختران ( بقعه ميانى ) مدفن سكينه و بانوان فاطمى وبقعه شاهزاده حسين دو فضاى چند ضلعى وجود دارد كه محل ورود فضاى دوم از طرف شرق و يا به عبارت ديگر بالا سر امامزادگان عبدالله ثانى و على صالح است . فقيه بحر العلوم ، استان مركزى ، ص 241